1. Кириш сёз .
Кесиджи машина-реклама истисалында, токъумаджылыкъ истисалында, къапламада, тери ишлевинде я да композит материаллар япувда къулланылгъан олсун-земаневий истисалында энъ муим алетлерден биридир. Ишлеп чыкъарув талабы арткъан сайын ве махсулат кейфиетининъ стандартлары юксельмеге девам эттиги киби, машинаны яхшы иш вазиетинде тутмакъ даа да зияде муим ола. Догъру бакъув тек кесювнинъ тургъун перформансыны темин этмей, амма чалышмамакъ хавфыны эксильте, масрафларны экономия эте ве машинанынъ умумий хызмет муддетини узата.
Бир чокъ ширкетлер янълышып, тек проблемлер пейда олгъанда, техник хызмет керек, деп саялар. Акъикъатта, девамлы профилактик бакъув — бу кесюв машинасы энъ юксек кейфиетте чалышмакъ ичюн энъ самимий ёлдыр. Яхшы-бакъылгъан машина темиз кесювлерни, тезликни ве зияде догърулыкъны темин эте, бу исе истисалнынъ семерелилигине ве махсулатнынъ кейфиетине догърудан-догъру тесир эте. ЧПУ осцилляторлы пычакъ кесюв машинасы, айланма пычакъ кесюв машинасы, лазерли кесюв машинасы я да фрезер-кесюв гибрид системасы къулланылса, догъру бакъув эр вакъыт узун-стабиль чалышув ве сыкъ-сыкъ токътавлар арасында къарар чыкъаргъан фактор оладжакъ.
Бу ярдымджыда кесюв машиналарыны эр куньки, афталыкъ ве айлыкъ рутиналар вастасынен насыл этип бакъмакъ кереклиги акъкъында эр тарафлама малюмат бериле, ягълав, тешкерюв, калибровка, сарф этильген материалларны денъиштирюв ве хавфсызлыкъ тедбирлери акъкъында айтыла. О, машиналарнынъ чалышув семерелилигини энъ юксек севиеге чыкъармагъа ве узун ве ишанчлы хызмет омюрини темин этмеге тырышкъан операторлар, техниклер ве иш саиплери ичюн азырлангъан.
2. Не ичюн бакъув муимдир .
2.1 Кесювнинъ изчен кейфиетини теминлей .
Кесиджи машина механик догърулыкъкъа, тургъун арекетке, кескин лезетлерге ве басымны догъру идаре этмеге таяна. Теминат олмаса, компонентлер яваш-яваш бозула:
Пычакълар тонгъур ола .
Подшипниклернинъ эскирмеси .
Къушакълар бошады .
Тоз топлана .
Эмиль зайыфлаша .
Бу меселелер кесюв кейфиетине догърудан-догъру тесир эте, бу исе четлернинъ йыкъылувына, ольчюлернинъ догъру олмагъанына, деформациягъа, янгъан излерге (лазер машиналарында) я да кесювнинъ тургъун олмагъан теренлигине кетире.
Даима бакъув эр бир ишнинъ керекли догърулыкъкъа ве изченликке джевап бермесини теминлей.
2.2 Машинанынъ омюрини арттыра .
Кесиджи машиналар узун-муддетли ятырымлардыр. киби компонентлер: 1.1.
ёлбашчы рельслер
подшипниклер
моторлар
къушакълар
вакуум насослары
эгер догъру бакъылса, чокъ йыллар девамында чалышмакъ мумкюн. Итибарсызлыкъ эрте эскирмеге, ерлешмеген, зияде къызмагъа я да эсас компонентлернинъ керексиз агъырлашмасына кетире. Мунтазам хызмет узун-муддетли тамирнинъ масрафларыны энъ эксик дереджеге еткизе ве машинанынъ омюрини узата.
2.3 Планлаштырылмагъан токътав вакътыны эксильте .
Бир кичик меселе-бош кабель я да кирли датчик-бекленильмеген алда истисалны токътатып ола. Токътамакъ вакъты паалыдыр:
ишчилер бош отуралар .
заказлар кечиктириле
материал исраф ола биле
муштерилер шикяет эте билелер
Профилактик бакъув проблемлерни олар авалеге чевирильмезден эвель тапмагъа имкян бере.
2.4 Операторлар ичюн хавфсызлыкъны юксельте .
Яман бакъылгъан кесюв машинасы хавфлы ола биле.
Мисаль оларакъ:
бош лезетлер айырыла биле
двигателлернинъ зияде къызмасы янгъынларгъа себеп ола биле
соргъунынъ бозукълыгъы материалнынъ таймасына себеп ола биле
эскирген къушакълар тырмашып ола
Мунтазам тефтишлер хавфсызлыкъ хавфларыны эксильте ве операторларны яраланувдан къорчалай.
2.5 Узакъ-муддетли чалышув масрафларыны тюшюре
Теминат бойле параны экономия эте:
тамирнинъ сыкълыгъыны эксильтюв
сарф этильген материалларнынъ къулланувыны эксильтюв
лезетнинъ омюрини узатмакъ
двигателнинъ я да насоснынъ зарарланувынынъ огюне кечмек
энергия истималыны юксельтмек
Узакъ муддетте даима бакъмакъ, гъайып этильген машинаны тюзетмектен чокъ учуздыр.
2.6 Ишнинъ энъ юксек семерелилигинде сакълай
Тегиз чалышкъан машина: 1. .
тездже кесе
кесе темиздже .
азджа янъыдан ишлемекни талап эте .
аз энергия сарф эте
маддий къалдыкъларны эксильте .
Техник хызметни огге къойгъан ширкетлер девамлы оларакъ юксек махсулдарлыкъкъа ве умумий эксплуатация масрафларыны эксильтювге иришелер.
6. Электрик системасыны бакъмакъ .
Электрик системасы — кесюв машинасынынъ энъ сезиджи къысымларындан биридир.
Кабельлерни, разъемлерни, датчиклерни ве идаре панелинде агъырувы аляметлери олмагъаныны даима тешкеринъиз. Бош проводлар кесювнинъ тургъун олмагъан чалышувына, апансыздан токътавгъа, атта хавфсызлыкъ хавфына кетире биле.
Кергинликнинъ тургъун олгъаныны ве кучь интерфейсинде зияде къызув аляметлери олгъаныны тешкеринъиз.
Электрик долапыны темизлегенде тек къуру авадан файдаланынъыз ве эр анги дымлыкътан къачынынъыз.
Эгер аномаль косьтергичлер, янгъын къокъулары я да системада хата пейда олса, деръал ишни токътатынъыз ве машинаны тешкермек ичюн сертификатлы техникни давет этинъиз.
7. Иш масасыны темизленъиз ве бакъынъыз .
Иш масасы кесювнинъ догърулыгъына догърудан-догъру тесир эте.
Тоз, япыштырыджы къалдыкълар, сыныкълар я да къумач къалдыкълары топланып, тегиз олмагъан кесювге ве материалнынъ тургъун олмагъан ерлештирильмесине себеп ола биле.
Эр кунь юзюни къуру къумачнен сильмек керек, эр афта терен темизлев япынъыз.
Эгер машинада вакуумлы соргъу масасы къулланылса, соргъу тешиклери тыкъылгъаныны даима тешкеринъиз.
Баллы я да алюминий масалар къулланылгъан машиналар ичюн, кесюв ёлуна тесир этмемек ичюн, зарарлангъан сетка плёнкаларыны денъиштиринъиз.
8. Вакуум я да ава системасыны бакъынъыз .
Эгер сизинъ кесюв машинада вакуум системасы, ава насосы я да компрессор олса, бу детальлерге де даима бакъмакъ керек.
Фильтрлерни къулланувына коре эр 1–3 айдан бир темизленъиз я да денъиштиринъиз.
Пневматик системагъа дымлыкъ кирмесин деп, ава цистернасындан сувны сыкъ-сыкъ акъызынъыз.
Бутюн клапанлар ве шлангларнынъ акъызмасыны тешкеринъиз-ава акъмасы кесюв кучюни эксильте ве махсулдарлыкъны тюшюре.
Догъру бакъылгъан ава системалары кучь сарфыны эксильте ве машинанынъ хызмет муддетини чокъ узата.
9. Программа ве калибровканы алып бармакъ .
Машинанынъ чалышувы тек аппараткъа дегиль де, программанынъ тургъунлыгъына ве калибровканынъ догърулыгъына да багълыдыр.
Машинанынъ идаре этюв программасыны я да прошивкасыны истисалджынынъ тевсиеси боюнджа янъартынъыз.
Догърулыкъны темин этмек ичюн лазер башлыкъларыны, лезетлерини, камераларны (ККД) ве ерлештирюв модульлерини деврий калибровка япынъыз.
Эгер машинада автоматик четлерни тапув я да камераны догърултув системасы олса, тасвирлер ачыкъ олсун деп, объективни йымшакъ микроэльвандан япылгъан къумачнен темизленъиз.
Электрик энергиясы кесильгенде малюмат гъайып олмасын деп, машина параметрлерининъ архивлерини даима япынъыз.
10. Эскирген детальлерни вакътында денъиштиринъиз .
Кесиджи машиналар сарф этильген къысымлардан ибарет олып, оларнынъ арасында къушакълар, дишлилер, тасмалар, подшипниклер, лезетлер ве лазер борулары бар.
Ашыры эскирген компонентлерни къулланмакъ кесювнинъ сапмасына, титремесине, атта машинанынъ зарарланмасына кетире биле.
Истесалджынынъ денъиштирюв девирине риает этинъиз ве энъ муим запчастьлерни анбарда тутунъ.
Къушакълы-арекетли системалар ичюн къушакънынъ кергинлигини даима тешкеринъиз-чокъ бош таймагъа себеп ола, пек сыкъ механик юкни арттыра.
Проактив денъиштирюв компонентнинъ бозукълыгъы себебинден пейда олгъан зарарны тюзетмектен чокъ аз парагъа турмакъта.
11. Иш муитини темиз тутмакъ .
Иш муити кесюв машинасынынъ чалышувына эмиетли дереджеде тесир эте.
Иш ерини зияде тоздан, дымлыкътан ве коррозиягъа кетирген газлардан темиз тутмакъ керек.
Машинадан сыджакъны дагъытмагъа ярдым этмек ичюн, яхшы аваландырувны темин этинъиз.
Машина устюне агъыр шейлер къоймакътан къачынынъыз, оданынъ араретини догъру тутынъыз.
Темиз ве тешкилятлы иш ери машинанынъ юкюни эксильте, кирленювнинъ огюне кете ве операторнынъ хавфсызлыгъыны арттыра.
12. Сувутув системасыны бакъынъыз .
Лазер лампалары, юксек-къуветли шпиндельлер я да серводвигательлернен донатылгъан машиналар ичюн сувутув системасы пек муимдир.
Сув акъымы тургъун олсун деп, сув сувуткъычны я да сувутув насосыны сыкъ-сыкъ тешкеринъиз.
Сувутув сувуны даима денъиштиринъиз-минераль мадделернинъ топланмасы ичюн дистиллят сув я да сувутув суву тевсие этиле.
Сувнынъ араретини тевсие этильген диапазонда тутмакъ керек (лазерли машиналар ичюн адет узьре 20–25 градус).
Сув боруларында акъкъан, чатлакъ я да тыкъылгъан ер олмагъаныны тешкеринъиз.
Стабиль сувутув системасы энъ муим компонентлернинъ зияде къызувынынъ, деформациясынынъ ве эрте авалеси эмиетли дереджеде огюне кете.
13. Кесиджи программанынъ параметрлерини оптимал тутынъыз .
Машина программасы кесювнинъ чалышувында муим роль ойнай.
Сюрьат, къувет, басым ве тезленюв киби кесюв параметрлерини даима козьден кечиринъиз.
Янълыш параметрлерни къулланмакъ материалларгъа зарар кетирмек, догърулыкъны эксильтмек я да машинаны зияде ишлетмек мумкюн.
Акрил, ПВХ, къумач, тери, пенопласт я да КТ тахталары киби чешит материаллар ичюн бир къач параметр шаблонларыны сакъла.
Яхшы-тешкиль этильген параметр файллары хатанынъ сайысыны эксильте ве истисалнынъ семерелилигини юксельте.
14. Хавфсызлыкъ компонентлерини бакъынъыз .
Хавфсызлыкъ машинаны бакъмакънынъ муим къысмыдыр.
Сыныкъ коммутаторларны, авале токътатувы дёгмелерини, хавфсызлыкъ къапакъларыны ве къапу датчиклерини тешкеринъиз.
Хавфсызлыкъ системасы чалыштырылгъанда, машина деръал токътагъаныны темин этинъиз.
Зарарлангъан я да эскирген хавфсызлыкъ компонентлерини бир кереден денъиштиринъиз.
Эр бир операторны хавфсызлыкъ тертибатларыны, машинаны якъмакъ адымларыны ве аваленинъ эсас ёлларыны анъламагъа огретинъиз.
15. ПЗС я да корюв системасыны бакъынъыз .
Земаневий кесюв машиналарында сыкъ-сыкъ ПЗС камера я да корюв ерлештирюв модули бар.
Объективни микрофибрадан япылгъан къумачнен темизленъиз ве онъа пармакъларнен токъунмакътан къачынынъыз.
Тасвирнинъ тургъун олмасы ичюн камеранынъ корпусындан тозны чыкъарынъыз.
Камера этрафындаки диодлы ярыкълар догъру чалышкъаныны тешкеринъиз-къаранлыкъ я да титреген ярыкъ танымакъкъа тесир эте.
Контурны танымакъ, бельгилев-нокъталарнынъ ерлештирильмеси ве автоматик-четлерни тапмакъ догъру къалмасы ичюн эр афта калибровка процедураларыны кечиринъиз.
16. Машинанынъ вакъыт кечтикче чалышкъаныны козетмек .
Озь кесюв машинанъ ичюн чалышув журналыны яп.
Кесикнинъ сурьатыны, кейфиетини, шувулты севиесини, титревни, догърултув догърулыгъыны ве эр анги аномалияларны язып алынъыз.
Яваш-яваш денъишмелер чокъ вакъыт бош къысымлар, эскирген подшипниклер, ерлешме я да къушакънынъ эскирмеси киби инкишаф этеяткъан меселелерни косьтере.
Эрте тапмакъ кичик меселелерни олар буюк авалелерге чевирильмезден эвель тюзетмеге имкян бере.
17. Профессиональ хызметнинъ джедвели .
Эр куньки бакъувны-эвде япмакъ мумкюн олса да, профессиональ хызмет даа пек муимдир.
Эр 6–12 айдан бир техникни толусынен бакъмакъ ичюн тешкиль этинъиз.
Профессионал ички схемаларны, лазернинъ догърултувыны, сервотюнингни, кергинликнинъ тургъунлыгъыны ве операторлар сезмеген ягълав нокъталарыны тешкерип олур.
Мутехассысларнынъ даима бакъмасы апансыздан бозукълыкъларнынъ огюне кете ве машинанынъ энъ яхшы чалышув вазиетинде къалмасыны теминлей.
18. Поезд операторларыны даима огретмек .
Яхшы-огретильген оператор машинаны къорчалавнынъ энъ яхшы шекиллеринден биридир.
Окъутувда бойле шейлер олмакъ керек:
Ишлетмек ве якъмакъ тертибатларыны догъру япынъыз .
Эр бир материал ичюн параметрлернинъ къоюлмасы .
Эсас аваленинъ чезильмеси .
Темизлев ве ягълав тартиби .
Хавфсызлыкъ ишлев нормалары .
Машинанынъ сынъырларыны анъламакъ (зияде юкленювден къачынмакъ ичюн) .
Янъылангъан окъутувны темин этмек тесадюфий янълыш къулланувны эксильте, янълыш параметрлер я да догъру олмагъан ишлетюв себебинден пейда олгъан зарарнынъ огюне кече.
19. Материалларны догъру сакъламакъ .
Кесильген материаллар машинаны бакъмагъа да тесир этелер.
Дымлы, эгри я да тозлу материаллар тыкъынтыларгъа, догъру олмагъан кесювге я да къалдыкъларнынъ топланувына себеп ола биле.
Акрил, ПВХ тахта, КТ тахта, къумачлар, пенопласт ве терилерни темиз, къуру, тегиз рафларда сакъламакъ керек.
Материалларны догърудан-догъру иш масасы устюнде бир гедже къалдырмакътан къачынынъыз, хусусан япыштырылгъан темель олгъан, къалдыкъ къалдыра биледжек материалларны.
20. Узакъ-муддетли хызмет планыны тизинъиз .
Кесиджи машина токътамайып, системалы бакъувны талап эте.
Узакъ-муддетли планны тизинъиз, онынъ ичинде:
Эр куньки темизлик .
Афталыкъ тешкерюв .
Айлыкъ калибровка .
Черик йыллыкъ деталерни денъиштирмек .
Йыллыкъ толу тешкерюв .
Программа янъыланмалары .
Истеъмаль махсулатлары запасларыны идаре этмек .
Къурулышлы хызмет джедвели узун-муддетли махсулдарлыкъны, тамирнинъ эксик масрафларыны ве йыл девамында стабиль чалышувны теминлей.
Хуляса
Кесиджи машинаны догъру бакъмакъ тургъун чалышувгъа, догъру кесювге ве узун-муддетли къаттылыкъкъа иришмек ичюн пек муимдир.
Эр кунь темизлев, даима ягълав, вакътында калибровка ве сарф материалларыны проактив денъиштирюв япып, сен чалышмамакъ вакътыны энъ эксик дереджеге еткизмек ве машинанынъ омюрини эп узатмакъ мумкюнсинъ.
Яхшы-бакъылгъан кесюв машинасы тек махсулдарлыкъны юксельтмей, амма айны вакъытта кейфиетнинъ девамлылыгъыны теминлей-, бу исе сизинъ махсулатынъызны даа ракъипликке къабилиетли ве ишанчлы эте.
